Bắt đầu từ hợp đồng và chứng từ, xác định đúng doanh thu rồi mới tính giảm 30% số thuế đủ điều kiện. Có tình huống thực hành và quy trình rà soát theo ngành.
1. Lập sổ đặt phòng theo từng kênh
Gắn mã đặt phòng với khách trực tiếp, OTA, đại lý và khách đoàn; ghi riêng tiền phòng, ăn uống, dịch vụ bổ sung, hủy phòng và tiền nhận. Một cơ sở nhiều kênh không được xét ngưỡng riêng từng kênh. Công ty có địa điểm phụ thuộc phải kiểm tra phạm vi doanh thu tổng hợp theo Nghị định 398.
2. Đừng dùng tiền OTA chuyển về thay cho doanh thu
Tiền nền tảng chuyển về có thể đã trừ phí, hoa hồng hoặc bù trừ kỳ trước. Đối chiếu giá trị dịch vụ, phí nền tảng, phần khách trả tại quầy và hóa đơn theo hợp đồng. Với đặt cọc, hoàn cọc, phí hủy và khách chưa lưu trú, kế toán cần kiểm tra thời điểm ghi nhận; ngày tiền vào tài khoản không tự quyết định doanh thu thuộc năm nào.
3. Ví dụ đặt phòng qua năm và checklist
Ví dụ giả định: khách chuyển 30 triệu đồng tháng 12/2026 cho đợt lưu trú tháng 1/2027. Không tự đưa toàn bộ vào 2026 hoặc 2027 chỉ để giữ ngưỡng 10 tỷ. Lưu xác nhận đặt phòng, điều khoản đặt cọc, chứng từ nhận tiền, ngày cung cấp dịch vụ và hóa đơn; xác định kỳ ghi nhận theo phương pháp thuế thực tế. Báo cáo vận hành cần thể hiện cả khoản đã thu chưa phục vụ và khoản đã phục vụ chưa thu.
4. Tính giảm và chọn nhánh kê khai phù hợp
Ví dụ giả định: thuế thu nhập phải nộp trước khoản giảm này là 50 triệu đồng, sau ưu đãi khác nếu có. Khi đáp ứng đầy đủ điều kiện, số giảm là 15 triệu đồng và còn 35 triệu đồng. Không lấy doanh thu nhân 30%; đây cũng không phải khoản giảm VAT. Với doanh nghiệp, kiểm tra doanh thu bán hàng, dịch vụ, tài chính, thu nhập khác và các điều kiện loại trừ; với cá nhân, xác định doanh thu theo quy định được dẫn chiếu tại Điều 2.
Hộ/cá nhân kinh doanh: đối chiếu Mẫu 01 kèm Nghị định 398 và nộp cùng hồ sơ kỳ áp dụng. Nếu có bên khấu trừ, khai thay, nộp thay thì phần thuộc trách nhiệm bên đó sử dụng Mẫu 02. Doanh nghiệp: tự xác định mức giảm khi tạm nộp TNDN theo quý; không lấy Mẫu 01 của cá nhân làm hồ sơ giảm TNDN cho công ty.
Quy trình làm việc đề xuất: chốt dữ liệu kỳ → kiểm tra điều kiện → xác định thuế trước giảm → tính mức giảm → đối chiếu mẫu chính thức → nộp qua kênh thuế điện tử đang áp dụng → lưu tệp đã ký, thông báo tiếp nhận và chứng từ nộp. Đây là checklist vận hành, không phải tên nút trên mọi cổng dịch vụ. Người đã khai nhưng bỏ sót giảm thuế cần rà soát hồ sơ bổ sung theo trường hợp, không tự trừ vào khoản phải nộp bất kỳ của kỳ sau.
5. Theo dõi vượt ngưỡng và bộ hồ sơ cần chuẩn bị
Cá nhân có tổng doanh thu thực tế vượt 10 tỷ đồng phải điều chỉnh phần đã giảm bằng Mẫu 03, cùng hồ sơ kỳ phát sinh doanh thu lũy kế vượt ngưỡng. Thời gian không tính tiền chậm nộp cho phần bổ sung do xác định lại điều kiện chỉ đến hạn nộp hồ sơ kỳ đó. Với doanh nghiệp, phải nộp đủ phần thiếu và xử lý tiền chậm nộp theo khoản 3 Điều 24 Nghị định 252/2026/NĐ-CP; không áp dụng máy móc quy tắc của cá nhân.
Mỗi tháng, giao một người cập nhật doanh thu lũy kế, dự báo hợp đồng/đơn hàng còn lại và ghi ngày rà soát. Lưu riêng hồ sơ nguồn, bảng tính và kết quả đối chiếu để người khác có thể kiểm tra lại. Các giấy tờ dưới đây là bộ hồ sơ nội bộ khuyến nghị, không phải danh mục phụ lục bắt buộc nộp trong mọi trường hợp.
| Hạng mục | Việc cần làm |
|---|---|
| Hợp đồng và phụ lục | Đối chiếu dữ liệu nguồn, người phụ trách và thời điểm ghi nhận. |
| Hóa đơn, chứng từ và bảng đối soát | Đối chiếu dữ liệu nguồn, người phụ trách và thời điểm ghi nhận. |
| Công nợ, dòng tiền và dự báo doanh thu cuối năm | Đối chiếu dữ liệu nguồn, người phụ trách và thời điểm ghi nhận. |
6. Bảng đối soát mẫu có thể áp dụng mỗi tháng
Tạo một bảng làm việc nội bộ với các nhóm cột dưới đây. Mỗi dòng gắn với một giao dịch hoặc hợp đồng; thêm cột số tiền, kỳ ghi nhận đề xuất, căn cứ và trạng thái duyệt. Bảng này hỗ trợ kiểm tra, không thay thế sổ kế toán, tờ khai hay biểu mẫu chính thức.
| Nhóm dữ liệu | Cách ghi và kiểm tra |
|---|---|
| Mã đặt phòng và kênh | Ghép xác nhận đặt, ngày lưu trú, người xuất hóa đơn và báo cáo OTA. |
| Giá trị dịch vụ và phí | Tách tiền phòng, dịch vụ phụ, hoa hồng và phí nền tảng; kiểm tra theo hợp đồng. |
| Tiền đã thu và chưa thu | Đánh dấu khoản khách trả tại quầy, nền tảng chuyển về, đặt cọc và hoàn cọc. |
| Hủy, đổi ngày và qua năm | Gắn hồ sơ điều chỉnh với booking gốc, chuyển kế toán kiểm tra kỳ ghi nhận. |
7. Quy trình chốt hồ sơ và xử lý ngoại lệ
Bước 1: Người vận hành xuất dữ liệu nguồn và ghi thời điểm chốt. Bước 2: Người phụ trách đối soát ghép giao dịch, kiểm tra số trùng và giải thích chênh lệch. Bước 3: Kế toán xác định doanh thu, thuế và điều kiện giảm. Bước 4: Người duyệt kiểm tra bảng tính với hồ sơ trước khi nộp. Đây là phân công nội bộ đề xuất; doanh nghiệp nhỏ có thể kiêm nhiệm nhưng nên có một lượt kiểm tra độc lập.
Tách hai trạng thái: hồ sơ đã đủ căn cứ và hồ sơ còn cần làm rõ. Khoản chưa rõ phải có người xử lý, ngày dự kiến hoàn tất và câu hỏi cụ thể cho kế toán hoặc cơ quan thuế. Việc chờ đối soát nội bộ không tự gia hạn thời hạn kê khai; cần xử lý theo hạn và quy trình thực tế đang áp dụng.
- Xét tổng doanh thu đúng phạm vi người nộp thuế, không theo từng giao dịch.
- Đối soát tiền thu, doanh thu và khoản thu hộ trước khi tính giảm.
- Giảm trên số thuế đủ điều kiện, không áp dụng một thuế suất chung cho ngành.
Giảm thuế đúng bắt đầu từ dữ liệu doanh thu có thể đối chiếu, không phải từ việc chọn một con số thuận lợi.
Gợi ý hành động
Câu hỏi thường gặp
Có được giảm 30% toàn bộ các loại thuế không?
Không. Chính sách này áp dụng cho số thuế TNCN từ kinh doanh hoặc TNDN đủ điều kiện, không tự động giảm VAT hay mọi khoản thuế khác.
Nhiều kênh bán hàng có được xét ngưỡng riêng không?
Không tự xét riêng từng kênh. Cần tổng hợp đúng phạm vi người nộp thuế theo Điều 2 hoặc Điều 3 Nghị định 398.
OTA chuyển gộp nhiều đợt lưu trú trong một lần thì xử lý thế nào?
Phân bổ khoản chuyển theo mã booking và kỳ dịch vụ trong báo cáo đối soát; giữ một dòng tổng ngân hàng để kiểm tra. Không dùng ngày chuyển tiền duy nhất thay cho ngày ghi nhận của mọi giao dịch. Khoản chưa ghép được đưa vào danh sách chờ xác minh.
Có nên chia doanh thu cho từng kênh để giữ dưới 10 tỷ đồng?
Không tự chia phạm vi xét điều kiện theo kênh, kho hoặc tài khoản nhận tiền. Cần xác định đúng người nộp thuế và tổng doanh thu thuộc phạm vi quy định; thay đổi cách theo dõi nội bộ không làm thay đổi bản chất giao dịch.
Tuyến bài: Giảm 30% thuế: Hướng dẫn theo ngành
- Hướng dẫn giảm 30% thuế TNCN, TNDN với doanh thu không quá 10 tỷ đồng
- Bán lẻ, bán hàng online: Hướng dẫn giảm 30% thuế năm 2026–2027
- Nhà hàng, quán café: Giảm 30% thuế và đối soát doanh thu nhiều điểm bán
- Dịch vụ, gia công: Hướng dẫn giảm 30% thuế từ hợp đồng đến quyết toán
- Xây dựng, nội thất: Giảm 30% thuế và rà soát doanh thu công trình
- Vận tải, logistics: Giảm 30% thuế và đối soát cước, COD, khoản thu hộ
- Salon, spa: Giảm 30% thuế và quản lý doanh thu gói dịch vụ, thẻ trả trước
- Bán buôn, phân phối: Giảm 30% thuế và đối soát công nợ, chiết khấu
- Lưu trú, khách sạn: Giảm 30% thuế và đối soát OTA, đặt cọc
- Marketing, dịch vụ số: Giảm 30% thuế và tách ngân sách quảng cáo
Cập nhật 03/11/2026. Căn cứ Điều 2, Điều 3 Nghị định 398/2026/NĐ-CP. Ví dụ là giả định; checklist tổ chức hồ sơ cần điều chỉnh theo hoạt động và phương pháp tính thuế thực tế.
Cập nhật lần cuối: 03/11/2026
Ban Biên tập Bài Học Kinh Doanh
Editorial Team | Bài Học Kinh DoanhBan Biên tập Bài Học Kinh Doanh tổng hợp và biên tập các nội dung về kinh doanh, thị trường, quản trị, công nghệ và khởi nghiệp, với mục tiêu giúp người đọc hiểu rõ vấn đề, nhìn thấy bài học phía sau dữ kiện và có thêm cơ sở cho các quyết định thực tế.
Xem hồ sơ tác giả